Growth Mindset หรือ "กรอบแนวคิดแบบเติบโต" คือแนวคิดที่เชื่อว่าความสามารถและทักษะของเราสามารถพัฒนาได้ผ่านความพยายาม การเรียนรู้จากความผิดพลาด และการเปิดรับคำแนะนำ ซึ่งแนวคิดนี้ถูกพัฒนาขึ้นโดย Carol Dweck นักจิตวิทยาชื่อดังที่กล่าวว่า เราสามารถเปลี่ยนแปลงตนเองไปในทางที่ดีขึ้น พัฒนาตนเอง ได้อยู่เสมอ

ยิ่งไปกว่านั้น การมี Growth Mindset ยังช่วยทำให้เรามองโลกด้วยความหวังและมีทัศนคติในแง่ดีต่ออนาคต ลดความวิตกกังวลและอาการซึมเศร้าได้ ดังนี้

1. กรอบคิดแบบเติบโตช่วยเสริมความยืดหยุ่นทางจิตใจ (Resilience)

เมื่อเราเชื่อว่าสามารถเรียนรู้และเติบโตได้ผ่านความพยายาม เราจะมีความพร้อมที่จะเผชิญหน้ากับความท้าทายรวมถึงเผชิญกับความล้มเหลวโดยไม่รู้สึกท้อแท้ สิ้นหวัง จนมากเกินไป ผู้ที่มี Growth Mindset หรือ "กรอบคิดแบบเติบโต" เชื่อว่า คนเราสามารถก้าวผ่านสิ่งที่ยากลำบากได้ และเมื่อล้มเหลวก็จะไม่มองว่านี่คือจุดจบหรือทางตัน แต่เป็นเพียงส่วนหนึ่งของการก้าวไปข้างหน้าและเติบโตขึ้นทุก ๆ วัน โดยงานวิจัยพบว่าคนที่มี Growth Mindset มักจะมีทัศนคติเชิงบวกต่ออารมณ์ที่เกิดขึ้นแม้จะเป็นอารมณ์ทางลบ และสามารถรับมือกับความเครียดได้ดีกว่า การมีมุมมองเช่นนี้จะช่วยลดอาการซึมเศร้าและช่วยให้เราก้าวข้ามความวิตกกังวลได้ดีขึ้นและมีสุขภาพจิตที่ดีได้ในระยะยาว

2. ฝึกฝนการเห็นคุณค่าในความพยายาม (Value Effort Over Outcome)

Carol Dweck กล่าวว่า Growth Mindset จะทำให้เรามองความสำเร็จในรูปแบบใหม่ ไม่ใช่เพียงผลลัพธ์ แต่คือความพยายาม หรือพูดอีกอย่างก็คือ การพัฒนาและเรียนรู้แม้ผลลัพธ์ของการพยายามจะไม่เป็นดังหวัง แต่ก็ไม่ได้แปลว่าเราล้มเหลว การเติบโตขึ้นและได้เรียนรู้จากความผิดหวังถือเป็นความสำเร็จแบบหนึ่ง ทำให้เราไม่ยึดโยงตัวตนกับเป้าหมายเพียงอย่างเดียว การเห็นคุณค่าในความพยายามและการลงมือทำทำให้เราชื่นชมทุกขั้นตอนไม่ใช่แค่เป้าหมาย ลดแรงกดดันที่มาจากความกลัวที่จะผิดหวัง ลดความรู้สึกไม่พอใจในตัวเอง และช่วยสร้างสุขภาพจิตที่ดีขึ้น

3. เปลี่ยนความผิดพลาดเป็นโอกาสในการเรียนรู้ (See Mistakes as Opportunities to Grow)

การมี Growth Mindset หรือ "กรอบคิดแบบเติบโต" ทำให้เราเห็นว่าความพยายามที่ไม่สมหวัง ก็เป็นแค่ “การทดลอง” ที่จะช่วยให้เราเรียนรู้และปรับปรุงวิธีการทำงานและการใช้ชีวิตของตัวเองได้ดีขึ้น ความคิดนี้จะทำให้เรามองทุกความผิดพลาดเป็นแง่มุมเชิงบวก ลดความรู้สึกผิดหวัง อับอาย เสียดาย หรือโทษตัวเอง และช่วยให้เราสามารถมองย้อนกลับไปหาแนวทางที่ดีกว่าอย่างมีสติ

4. เปิดรับคำแนะนำเพื่อการเติบโต (Embrace Feedback as a Path to Improvement)

หนึ่งในหลักสำคัญของ Growth Mindset คือการยอมรับ Feedback หรือคำแนะนำที่ได้กลับมาจากคนอื่น ๆ เมื่อเราได้ทำบางสิ่งบางอย่างออกไป เพราะเราเชื่อว่าคำแนะนำเป็นข้อมูลที่ช่วยให้เราปรับปรุงตัวเองได้ การฟังคำแนะนำจากคนอื่นจะช่วยลดความวิตกกังวลที่มาจากความกลัวว่าจะทำไม่ดีหรือถูกวิจารณ์

5. เรียนรู้และเติบโตไปทุกวัน (Lifelong Learning and Self-Improvement)

Carol Dweck เน้นว่าการพัฒนาตัวเองเป็นกระบวนการต่อเนื่อง และจะต้องทำตลอดชีวิต การมีกรอบคิดแบบเติบโตทำให้เรารู้สึกว่าชีวิตคือการเรียนรู้ คือการเพิ่มประสบการณ์ ไม่ได้สมบูรณ์แบบหรือจุดสูงสุด ทำให้เรามองทุกวันว่าเป็นโอกาสที่จะพัฒนาตนเองและมีความสุขกับความสำเร็จเล็กได้ในทุกวัน ลดความเครียดที่เกิดจากการคาดหวังในตนเองและทำให้เรามีความหวังอยู่เสมอ โดยมีงานวิจัยที่พบว่าการสอนให้นักเรียนวัยรุ่นพัฒนา Growth Mindset เกี่ยวกับบุคลิกภาพ (เช่น การเชื่อว่าบุคลิกภาพสามารถเปลี่ยนแปลงได้) ช่วยลดอาการซึมเศร้าและวิตกกังวลในช่วงวัยรุ่นและนักเรียนที่มีแนวคิดแบบเติบโตมีแนวโน้มที่จะรับมือกับความเครียดและความกดดันจากสังคมได้ดีกว่าผู้ที่มีแนวคิดแบบตายตัว (Fixed Mindset) อีกด้วย

Heart Healing by Hanky House น้ำมันหอมระเหยที่ถูกออกแบบมาเพื่อดูแลหัวใจที่กล้าหาญ
เสริมสร้างพลังใจ เยียวยาทุกความเหนื่อยล้า ช่วยทำให้หัวใจที่อ่อนล้าได้พักผ่อน และกลับมามีเรี่ยวแรงพยายามอีกครั้ง เพิ่มพลังบวก ทำให้คุณเห็นถึงสิ่งดีงามได้ง่ายขึ้น ให้คุณได้สัมผัสถึงคุณค่าของทุกย่างก้าวเล็ก ๆ ในทุก ๆ ว้น
มีทั้งแบบหยด สำหรับห้องและลูกกลิ้งพกพา สนใจดูรายละเอียด คลิก Hanky House: Aroma

ในครั้งหน้า เราจะมาพบกับวิธีการพัฒนา Growth Mindset หรือ "กรอบคิดแบบเติบโต" สำหรับทุกเพศทุกวัยกัน อย่าลืมติดตามนะคะ

แหล่งอ้างอิง

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32163802/
https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/2167702614548317

Growth Mindset และสุขภาพจิต ซึมเศร้า และภาวะวิตกกังวล