มายาคติแบบโซเชียลมีเดีย ที่ทำให้สุขภาพจิตอ่อนแอ

ตื่นเช้ามาหลายคนมักเปิดโทรศัพท์เป็นอย่างแรก เพราะโซเชียลมีเดียกลายเป็นเหมือนหน้าต่างที่ให้เราแอบมองชีวิตคนอื่นอยู่ตลอดเวลา และแทบหลีกเลี่ยงไม่ได้ที่เราจะเริ่มเปรียบเทียบชีวิตตัวเองกับผู้อื่น ทั้งที่ในความเป็นจริง เบื้องหลังของภาพ เหล่านั้นอาจเป็นแค่เสี้ยววินาทีที่ถูกเลือกมาอย่างดีที่สุด

มนุษย์ทุกคนเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่นเป็นเรื่องปกติ นี่เป็นกลไกตามธรรมชาติที่ช่วยให้เราเข้าใจว่าเราอยู่ตรงไหนในสังคม และควรพัฒนาไปทางไหนต่อไป นักจิตวิทยาเรียกหลักการนี้ว่า Social Comparison Theory หรือ “ทฤษฎีการเปรียบเทียบทางสังคม” แต่ปัญหาของยุคนี้คือ เราไม่ได้เปรียบเทียบกับ “ความจริง” อีกต่อไป เรากำลังเปรียบเทียบตัวเองกับ เวอร์ชันที่คัดสรรและตกแต่งแล้วของชีวิตคนอื่น

นอกจากนี้สิ่งเหล่านั้นยังตามเราไปทุกที่ ที่บ้าน ห้องนอน ห้องน้ำ และสวนสาธารณะ เราก็คอยเปิดโทรศัพท์มือถือเพื่อดูความเคลื่อนไหวของโซเชียลมีเดียอยู่ตลอดเวลา ถ้าในอดีตเรามีคนให้เปรียบเทียบไม่กี่คนในชีวิต วันนี้โซเชียลทำให้เรามี “คู่เทียบ” เป็นร้อยเป็นพันทุกคนรวบรวมช่วงเวลาที่ดีที่สุดของชีวิตมาไว้ในพื้นที่เดียว จนหลายคนเกิดคำถามและความสงสัยในชีวิตของตนเองว่า ฉันพลาดอะไรไปหรือไม่ ทำไมฉันทำได้ไม่ดีเท่าคนอื่น หรือทำไมฉันถึงดูไม่สวย/หล่อเท่ากับเขา พร้อมสังเกตเห็นจุดบกพร่องของตนเองเก่งขึ้นด้วยจนนำไปสู่ปัญหาสขภาพจิตได้ ซึ่งมายาคติที่พบเห็นได้บ่อย ๆ นั้นได้แก่

1. มายาคติที่ว่า “ต้องเดินทางบ่อย ๆ ถึงจะมีชีวิตที่ดี”

ทุกวันนี้ ถ้าเลื่อนฟีดไม่กี่ครั้ง ก็จะเจอภาพคนยืนบนหน้าผา คาเฟ่ริมทะเล หรือซอยน่ารักในต่างประเทศ จนเหมือนว่าการเดินทางกลายเป็นตัววัดความสำเร็จของชีวิตไปแล้ว จนทำให้รู้สึกว่าเราพลาดอะไรไป จนมีคำเรียกใหม่ว่า travel dysmorphia หรือ วามรู้สึกว่าตัวเองเที่ยวไม่พอ ทั้งที่จริง ๆ แล้วเราอาจไม่ได้อยากไปไหนด้วยซ้ำ หลายคนเริ่มรู้สึกแย่ที่ตัวเองไม่ได้ออกเดินทางมากเท่าคนอื่น บางคนถึงขั้นรู้สึกว่าชีวิตยัง “ไม่ไปไหน” เพราะยังไม่ได้ไปประเทศที่คนอื่นไปกัน แต่ความจริงคือ การเดินทางไม่ใช่การแข่งขันและการพักผ่อนไม่จำเป็นต้องมีวิวสวย ๆ เป็นฉากหลังเสมอไป การเดินทางเพื่อประสบการณ์ตอนที่พร้อมนั้นย่อมเกิดประโยชน์อย่างแน่นอน แต่การเรียนรู้นั้นเกิดขึ้นได้จากหลายสิ่ง นอกจากนี้การพักผ่อนอย่างการได้นอนอยู่บ้าน เปิดเพลงที่ฟังมานาน หรือเดินเล่นในย่านเดิม ๆ อาจให้ความสงบใจได้มากกว่าตั๋วเครื่องบินราคาแพงหลายใบเสียอีก

Hanky House: Room & Fabric spray
ให้พื้นที่ของคุณห้องด้วย Room & Fabric Spray เปลี่ยนบรรยากาศในบ้าน ให้เป็นพื้นที่เต็มไปด้วยความสุข สัมผัสบรรยากาศหรูหราผ่อนคลาย เสมือนได้ใช้เวลาพักผ่อนในโรงแรมห้าดาว

2. มายาคติที่ว่า “ลาออกแล้วจะได้อิสระ”

ภาพการทำงานจากคาเฟ่ริมทะเลหรือโต๊ะทำงานที่จัดอย่างสวยงาม ทำให้หลายคนเชื่อว่าอิสระ = ไม่ต้องทำงานประจำ โซเชียลเล่าเรื่องการลาออกในแบบโรแมนติก เหมือนเป็นปุ่มลัดที่จะพาเราออกจากความเหนื่อยล้าไปสู่ชีวิตที่ “ใช่” กว่าเดิม แต่สิ่งที่ไม่ค่อยถูกพูดถึง คือความไม่แน่นอน ความกังวลเรื่องเงิน และแรงกดดันแปลก ๆ ที่ตามมา งานวิจัยบางชิ้นกลับพบว่า ความหมายในงานไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเราทิ้งงานเดิมเสมอไป แต่มันเกิดจากวิธีที่เราปรับมุมมอง หรือจัดการงานในแบบที่เข้ากับตัวเรามากขึ้น ซึ่งเรียกสิ่งนี้ว่า Job crafting นั่นเอง

บางครั้งความอิสระไม่ได้มาจากการเปลี่ยนเส้นทาง แต่จากการรู้ตัวเองว่าเราต้องการอะไรจากชีวิต และยอมรับว่าช่วงหนึ่งเราอาจต้องอยู่ในพื้นที่เดิมก่อน อิสระจึงไม่ใช่เรื่องของการ “ออกไปจากที่นี่” แต่เป็นเรื่องของการ “กลับมาอยู่กับตัวเองให้ได้ไม่ว่าที่ไหน” มากกว่า

ชีวิตที่ดีนั้นไม่ต้องเหมือนคนอื่น ไม่ต้องมีหลักฐานเพื่อพิสูจน์ให้ใครเห็นด้วย ตราบใดที่มันเหมาะกับหัวใจของเรา วันธรรมดา ๆ ก็แสนพิเศษและเป็นชีวิตที่ดีได้แล้ว

สุขภาพจิตอ่อนแอ เพราะมายาคติแบบโซเชียลมีเดีย