การจัดการการเงินที่ดีนั้นมีหลายเรื่องให้คิด ทั้งรายรับ รายจ่าย ภาษี การลุงทุน และอื่น ๆ อีกมากมาย หลายคนพบว่าความเครียดจากปัญหาทางการเงินทำให้เกิดปัญหาความเครียด และส่งผลต่อสุขภาพ เช่น นอนไม่หลับ ระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอ หรือแม้กระทั่งโรคซึมเศร้า เมื่อรายได้ไม่เพียงพอต่อค่าใช้จ่าย ความวิตกกังวลจะเพิ่มขึ้น และหากไม่สามารถจัดการอย่างเหมาะสมได้ อาจส่งผลระยะยาวต่อสุขภาพจิตและคุณภาพชีวิตโดยรวม

ในยุคสมัยใหม่ การเงินถือเป็นตัวกำหนดคุณภาพชีวิตสำคัญของผู้คน และด้วยปัจจัยทางเศรษฐกิจทั้งในประเทศและต่างประเทศ ทำให้เศรษฐกิจและตลาดเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลาและรวดเร็ว การปรับตัว รับมือกับการเปลี่ยนแปลงจึงเป็นเรื่องสำคัญ ส่งผลให้ความเครียดของผู้คนในเรื่องการเงินในปัจจุบันมีสูงขึ้น จากข้อมูลสินเชื่อในระบบที่อยู่ในเครดิตบูโร ปี 2566 พบว่าคนไทย 25.5 ล้านคนหนี้สูงถึง 38.2% หรือคิดเป็นราว 1 ใน 3 ของประชากรไทย และสัดส่วนคนที่มีหนี้ก็เพิ่มสูงขึ้นเรื่อย ๆ มูลค่าเฉลี่ยอยู่ที่ 539,291 บาทต่อคน ขณะที่คนมีหนี้เกินกว่า 1 ล้านบาท มีสัดส่วนอยูที่ 13.5% และเป็นหนี้เฉลี่ย 3.3 บัญชีต่อคน 67% เป็นบัญชีหนี้สินเชื่อส่วนบุคคลและบัตรเครดิต ซึ่งอาจเป็นหนี้ที่ไม่ได้นำไปสู่รายได้เพิ่มเติม

52.7% ของผู้มีหนี้ เป็นกลุ่มผู้เริ่มทำงานที่มีอายุระหว่าง 20-35 ปี และมักเป็นหนี้ที่ไม่สร้างรายได้ และเป็นหนี้เสียกว่า 27% ดังนั้นเราจะเห็นว่าปัญหาหนี้สินนั้นส่งผลกระทบต่อคนวัยทำงานที่เป็นกำลังสำคัญของประเทศ ประกอบกับยังต้องเผชิญกับปัญหาความเครียดด้านอื่น เช่นการงาน ความสัมพันธ์ ความคาดหวังจากสังคมและคนรอบตัว และอื่น ๆ อีกมากมาย

เริ่มต้นจากการดูแลร่างกายและจิตใจ

ปัญหาทางการเงินนั้นต้องใช้การวางแผนและแก้ไขอย่างเป็นระบบ แต่การจัดการความเครียดนั้นก็สำคัญและต้องทำควบคู่กันไปด้วย สิ่งที่สำคัญสำหรับการเตรียมร่างกายและจิตใจให้พร้อม สมบูรณ์ แข็งแรง คือการบริโภคอาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการไม่จำเป็นต้องมีค่าใช้จ่ายสูง การหันมากินอาหารท้องถิ่น (Local food) เช่น ผักพื้นบ้านหรืออาหารตามฤดูกาล นอกจากจะราคาถูกแล้วยังมีประโยชน์ต่อสุขภาพ ปลอดภัย และช่วยลดค่าใช้จ่ายไดเ

นอกจากนี้ควรออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เราสามารถจัดการให้มีการออกกำลังกายแบบไม่ใช้เงิน เช่น เดิน วิ่ง หรือปั่นจักรยานในสวนสาธารณะได้ ซึ่งการออกกำลังกายนั้นดีต่อสุขภาพในระยะยาว และยังช่วยลดความเครียดและเพิ่มพลังงานให้ร่างกายได้โดยทันทีอีกด้วย

นอกจากนี้ การฝึกสมาธิหรือโยคะเป็นวิธีที่ช่วยลดความเครียดโดยไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายได้ สามารถทำได้ที่บ้าน พร้อมกับการหากิจกรรมที่ช่วยให้ผ่อนคลาย เช่น อ่านหนังสือ ฟังเพลง หรือพูดคุยกับเพื่อนสนิท สามารถช่วยปรับอารมณ์ให้สมดุลได้ การพักผ่อนเพียงพอและมีคุณภาพยังเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยลดความเครียดทางจิตใจได้ดี

ปัญหาการเงินส่วนใหญ่เกิดจากอะไร?

1. การขาดการวางแผนการเงิน ไม่เก็บออม ไม่แบ่งสรรเงินให้ดี ทำให้ต้องหยิบยืม ก่อหนี้เพราะขาดเงินฉุกเฉินจนกลายเป็นหนี้สะสม

2. การใช้จ่ายเกินตัวหรือไม่มีการจดบันทึกรายรับรายจ่าย

3. การพึ่งพาหนี้สิน เช่น บัตรเครดิตหรือสินเชื่อส่วนบุคคล

แนวทางการจัดสรรเงิน

1. สร้างงบประมาณส่วนตัว เริ่มจากการจดบันทึกรายรับและรายจ่ายทุกเดือน แล้ววิเคราะห์ว่ามีส่วนใดที่สามารถลดหรือควบคุมได้บ้าง

2. แบ่งเงินตามกฎ 50/30/20 คือ 50% สำหรับค่าใช้จ่ายจำเป็น เช่น ค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าอาหาร 30% สำหรับความบันเทิงหรือสิ่งที่ต้องการ และ 20% สำหรับการออมและชำระหนี้

3. หลีกเลี่ยงหนี้ที่ไม่จำเป็น หากจำเป็นต้องกู้เงิน ควรเลือกแหล่งเงินกู้ที่ดอกเบี้ยต่ำและมีเงื่อนไขการชำระที่เหมาะสม

4. ศึกษาวิธีจัดการภาษี การวางแผนภาษีสามารถช่วยประหยัดเงินได้มาก เช่น การใช้สิทธิลดหย่อนภาษีจากการลงทุนในกองทุนหรือประกันสุขภาพ

สำหรับผู้เสียภาษีประเภท ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ภายใต้โปรแกรม Easy E-Receipt 2.0 หากซื้อสินค้าที่กำหนดภายในวันที่ 16 มกราคม 2568 ถึงวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2568 จากร้านค้าที่จดทะเบียนภาษีมูลค้าเพิ่ม และออกใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์เต็มรูปแบบ (e-Tax Invoice) ให้ได้ และซื้อสินค้าหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ (OTOP) และจากร้านวิสาหกิจชุมชน หรือวิสาหกิจเพื่อสังคม กับร้านที่ออกใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์เต็มรูปแบบ (e-Tax Invoice) หรือใบรับอิเล็กทรอนิกส์ (e-Receipt) ให้ได้ สามารถนำไปลดหย่อนภาษีได้ โดยสินค้า OTOP สามารถลดหย่อนภาษีได้ถึง 20,000 บาท

นอกจากนี้ การพักผ่อนอย่างมีคุณภาพจะช่วยฟื้นฟูร่างกายและจิตใจจากความเครียดได้ แต่หลายคนอาจมีปัญหาการนอนไม่หลับ เกิดเป็นความเครียดสะสม ทำให้จัดการเรื่องต่าง ๆ ในชีวิตได้แย่ลง ดังนั้นไม่ว่าจะมีปัญหาอะไร ก่อนนอนจะต้องผ่อนคลายและปล่อยวางความคิดเหล่านั้นลงให้ได้ เพราะการหลับพักผ่อนที่ดีจะช่วยให้เราสามารถตื่นขึ้นมาดูแลชีวิตของตัวเองได้อย่างดี หากนอนไม่พอก็อาจจะทำให้ล้มป่วยและเพิ่มความเครียดมากกว่าเดิมได้

การสร้างบรรยากาศในห้องนอนที่เหมาะสม เช่น ปิดไฟ ปรับอุณหภูมิให้เย็นสบาย และหลีกเลี่ยงการใช้โทรศัพท์มือถือก่อนนอน จะช่วยให้นอนหลับสนิท การฝึกเขียนบันทึกหรือจดรายการสิ่งที่ต้องทำในวันรุ่งขึ้นจะช่วยลดความกังวลและทำให้จิตใจสงบพร้อมสำหรับการพักผ่อน และเตียงนอนหรือที่นอนควรสะอาด นอนสบาย รับรองว่าการลงทุนกับการนอนนั้นจะช่วยให้ชีวิตของเราดีขึ้นได้ในทุกแง่มุม ไม่ว่าจะสุขภาพร่างกาย จิตใจ อารมณ์ และความสามารถในการจัดการเรื่องต่าง ๆ ในชีวิตด้วย

การจัดการกับความเครียดเรื่องเงินไม่ใช่เรื่องง่าย ต้องทำควบคู่กันไปทั้งการจัดการชีวิต สุขภาพร่างกาย และสุขภาพจิต แต่หากเริ่มต้นจากการดูแลตัวเองทั้งร่างกายและจิตใจ ควบคู่ไปกับการวางแผนการเงินอย่างรอบคอบ ก็สามารถสร้างชีวิตที่มั่นคงและเป็นสุขได้อย่างยั่งยืนแน่นอน

แหล่งข้อมูล

https://www.bot.or.th/th/research-and-publications/articles-and-publications/bot-magazine/Phrasiam-67-2/2567-info-debt-situation.html

ความเครียด และปัญหาทางการเงิน จัดการอย่างไรดี