มนุษย์เรามีแนวโน้มที่จะหลีกเลี่ยงสิ่งที่ทำให้ไม่สบายใจอยู่แล้วตามธรรมชาติ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง สิ่งที่ทำให้เกิด "อารมณ์เชิงลบ" เช่น ความโกรธ ความเศร้า ความกลัว หรือความอับอาย เมื่ออารมณ์เหล่านี้เกิดขึ้น เรามักจะใช้กลไกป้องกันตัวเอง เช่น การเบี่ยงเบนความสนใจ การหาอะไรทำเพื่อไม่ต้องรู้สึก หรือแม้กระทั่งการปฏิเสธว่าเราไม่ได้รู้สึกอะไรเลย เพราะเราเชื่อว่าการเผชิญหน้ากับอารมณ์เหล่านี้จะทำให้เราจมอยู่กับความทุกข์ หรือสูญเสียการควบคุมตนเอง ทำให้รู้สึกอ่อนแอน แต่ในความเป็นจริงแล้ว การไม่ยอมรับการมีและปรากฏอยู่ของอารมณ์ กลับเป็นสิ่งที่ทำให้ถูกครอบงำและดำดิ่งลงไปกับความรู้สึกโดยไม่รู้ตัวได้ ดังนั้นเราจึงควรเปิดพื้นที่ภายในใจอย่างอ่อนโยน ให้สิ่งที่รู้สึกได้ปรากฏออกมาอย่างชัดเจนโดยไม่มีการผลักไส ปฏิเสธ หรือตัดสินตัวเองที่รู้สึกถึงอารมณ์เหล่านั้น

อารมณ์ไม่ใช่อุปสรรค แต่เป็นเครื่องมือชั้นดีในการเข้าใจตัวเอง เป็นเหมือนเส้นเชื่อมโยงบอกทางให้แก่จิตใจ ที่ทำให้เราได้เห็นว่า เราต้องการอะไร สิ่งไหนบ้างที่เราให้คุณค่า โดยการเผชิญหน้ากับอารมณ์โดยไม่ตัดสินจะทำให้เรารู้เท่าทันอารมณ์ และเข้าใจว่า ความรู้สึกที่เกิดขึ้นนี้เป็นสิ่งที่เกิดขึ้นเพราะเหตุการณ์ตรงหน้า หรือว่าเป็นเพียงความทรงจำจากประสบการณ์ในอดีตที่ทำให้เราตื่นตัวมากเกินไปก่อนเหตุกันแน่ นอกจากนี้ยังทำให้เราเข้าใจจิตใจของเรามากขึ้น และนำความเข้าใจนั้นเข้ามาจัดการชีวิต จัดการความรู้สึกของตนเอง ช่วยให้เกิดการเยียวยาและตอบสนองต่อเรื่องตรงหน้าได้ดีขึ้น ถูกควบคุมโดยอารมณ์น้อยลง และทำให้เราสามารถเป็นตัวเราในแบบที่เราอยากเป็นได้มากขึ้น

วิธีการเผชิญหน้าอารมณ์ที่ทำให้ไม่สบายใจ

การเผชิญหน้าต่ออารมณ์ไม่ได้แปลว่าเราต้องทำตัวเข้มแข็ง ดุร้าย และทะเลาะกับตัวเอง หรือพยายามผลักไสและกำจัดอารมณ์ออกไป แต่เป็นการค่อย ๆ มองอารมณ์ที่ปรากฏในตัวเราอย่างเมตตาต่อตนเอง โดยอาจใช้เทคนิคเหล่านี้

1. สังเกตและตั้งชื่ออารมณ์

เริ่มต้นด้วยการหายใจลึก ๆ แล้วถามตัวเองว่า "ตอนนี้เรารู้สึกอะไร?" ไม่ใช่แค่คำกว้าง ๆ อย่าง "เศร้า" หรือ "โกรธ" แต่พยายามเจาะลึกลงไป เช่น “ผิดหวัง”, “รู้สึกด้อยค่า” หรือ “ถูกทอดทิ้ง” การตั้งชื่ออารมณ์ช่วยให้เราสร้างระยะห่างระหว่างตัวเรากับความรู้สึก แยกตัวเราและอารมณ์ที่ “เรามี” และทำให้อารมณ์นั้นควบคุมเราได้น้อยลง กล่าวคือ เข้าใจว่าเรามีอารมณ์นั้นอยู่ แต่อารมณ์นั้นไม่ใช่ตัวเรา

2. รู้สึกถึงอารมณ์ในร่างกาย

สังเกตว่าอารมณ์นี้ปรากฏออกมาทางร่างกายอย่างไร เช่น ความกลัวอาจรู้สึกเหมือนแน่นหน้าอก หรือความโกรธอาจทำให้ขากรรไกรตึง หากเราจับอารมณ์แต่ละขณะที่เกิดขึ้นไม่เก่ง เมื่อฝึกบ่อย ๆ เราอาจะสังเกตจากการเปลี่ยนแปลงของร่างกายได้ เช่น เมื่อสัมผัสได้ว่ากรามกำลังขบเเน่น นั่นคือสัญญาณของความโกรธ เป็นต้น

3. ตั้งคำถามอย่างไม่ตัดสิน

ลองถามตัวเราว่า “อารมณ์นี้กำลังบอกอะไร?” “ความรู้สึกนี้มักเกิดขึ้นบ่อย ๆ ไหม?” “มันเกิดจากสถานการณ์ตรงหน้า หรือเกี่ยวข้องกับเรื่องในอดีต?” สำรวจในใจอย่างอ่อนโยน ไม่ตัดสิน กล่าวโทษ ประเมินอะไรจากคำตอบนั้น และไม่ต้องพยายามหาเหตุผลเพื่อทำให้อารมณ์นั้นสำคัญน้อยลง แม้ว่าจะน่าอาย แต่หากมันสำคัญต่อเราก็ให้ยอมรับอย่างที่มันเป็นอยู่

4. บอกรักและเมตตาต่อตนเอง

พูดจาใจดีและรับฟังตนเองราวกับเพื่อนคนหนึ่ง เข้าใจว่าบางอย่างมันไม่ง่าย และเรามีสิทธิ์ที่จะรู้สึกถึงความเปราะบางของตนเอง ให้กำลังใจ โดยไม่ตัดสินตนเองว่า อ่อนแอ ไม่เก่งพอ หรืออ่อนไหวมากเกินไป เป็นต้น นอกจากนี้เราอาจทำสิ่งที่ตัวเรารู้สึกสบายมากขึ้นเมื่อต้องเผชิญกับอารมณ์ โดยไม่พยายามเบี่ยงเบนเราไปจากการสำรวจและเผชิญกับอารมณ์ของเรา เช่น ใช้น้ำมันหอมระเหยขณะฝึก Mindfulness เพื่อการตระหนักรู้ถึงอารมณ์ เปิดเพลงเบา ๆ เปิดเสียงน้ำไหล พาตัวเองไปอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ เหยียบดิน หญ้า ซึ่งจะค่อย ๆ ช่วยให้เกิดการเยียวยา รู้สึกมั่นคง บรรเทาอาการหวั่นไหว ขณะที่เรากำลังเปราะบางอยู่นั่นเอง

น้ำมันหอมระเหยเยียวยาจิตใจ ออกแบบมาเพื่อให้เราได้กลับมาดูแลจิตใจของตนเองอย่างอ่อนโยนและงดงาม
พบกับ Heart Healing collection น้ำมันหอมระเหย Essentail oil ได้ เพียงคลิก Hanky House:Heart Healing

5. พิจารณาว่าควรตอบสนองต่ออารมณ์ดีหรือไม่

หลังจากที่เราเข้าใจอารมณ์ดีพอแล้ว เรามีสิทธิ์เลือกว่าจะปล่อยให้มันผ่านไป หรือใช้มันเป็นแรงผลักดันเพื่อสื่อสารหรือเปลี่ยนแปลงอะไรบางอย่าง เช่น ถ้าเรารู้สึกโกรธ อาจเป็นเพราะมีบางสิ่งขัดกับคุณค่าหรือขอบเขตของเรา บางครั้ง บางสิ่งก็สมเหตุสมผลที่จะโกรธ และการโกรธอาจเป็นสัญญาณที่กระตุ้นให้เรากล้าพูดออกมาหรือปกป้องตัวเองตามที่สมควรก็ได้

นอกจากนี้เราอาจ การจัดสภาพแวดล้อมให้เอื้อต่อการฟังใจ อาจเริ่มจากการหามุมสงบ ๆ หายใจลึก ๆ เปิดเพลงเบา ๆ หรือแม้กระทั่งโอบกอดตัวเองไว้ด้วยท่าทีอ่อนโยน เป็นการบอกกับจิตใจผ่านปัจจัยทางกายภาพว่าเรานั้นปลอดภัย ดังนั้นขอให้เผยอารมณ์และความเปราะบางที่ซ่อนไว้ออกมาให้เห็น แล้วภายใต้บรรยากาศที่ผ่อนคลาย สบาย และปลอดภัยนี้เอง เราจะค่อย ๆ ได้เห็นสิ่งที่เราพยายามปิดบังไว้และปล่อยให้ตัวเองได้รับการเยียวยาอย่างเป็นธรรมชาติ

สร้างบรรยากาศอบอุ่น ผ่อนคลาย ด้วยน้ำมันหอมระเหยและเครื่องพ่นอโรมา (Aroma Diffuser)
ให้กลิ่นหอมปลอบประโลมใจอย่างอ่อนโยน และบรรยากาศแสนสงบสุขด้วยโคมไฟสีอ่อนโยน
ให้พื้นที่พักผ่อนของคุณดีต่อใจทั้งในวันที่แสนสบายและช่วงเวลาที่คุณต้องการการเยียวยา
รายละเอียดสินค้า คลิก Aroma Peace Diffuser

การสำรวจจิตใจของเราโดยเฉพาะช่วงเวลาที่อ่อนไหวนั้นไม่ต่างจากการเปิดประตูเข้าไปในส่วนลึกของตัวตนโดยที่ไม่มีอะไรป้องกันอยู่เลย หลายครั้งการยอมรับและเผชิญหน้ากับอารมณ์ไม่ใช่เรื่องง่าย และแม้จะตระหนักรู้ถึงอารมณ์ได้อย่างมีสติ แต่ก็ไม่ได้ทำให้ความรู้สึกเจ็บปวดหายไปในทันที สิ่งสำคัญคือการพยายามทำให้เราได้รับการปลอบประโลมภายใต้พื้นที่ปลอดภัย เช่นการพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญทางด้านจิตวิทยา การอยู่ในพื้นที่ปลอดภัยและสงบสุขกับตัวเองเงียบ ๆ หรือแม้กระทั่งการได้พูดคุยกับคนที่เราไว้ใจใกล้ชิด อย่าลืมว่าเราสามารถขอการช่วเยหลือ สนับสนุน และการขอให้ใครสักคนเคียงข้างเราไม่ใช่เรื่องผิดหรือน่าอาย

แหล่งอ้างอิง
https://www.psychologytoday.com/us/blog/on-the-inside-looking-out/202304/how-to-sit-in-your-feelings
https://www.psychologytoday.com/us/blog/the-well-being-toolkit/202306/what-i-learned-about-facing-emotions-from-my-standoff-with-a-fox

ความสำคัญและวิธีการเผชิญกับอารมณ์